Hơn một tỉ người đói trên toàn thế giới

"Chưa bao giờ lại có nhiều người bị đói trong lịch sử nhân loại như hiện nay. 1/6 dân số toàn cầu, tương đương 1 tỉ 20 triệu người, hiện đang trong tình trạng đói kém". Đó là cảnh báo đáng lo ngại được đưa ra trong cuộc họp hôm 19/6 vừa qua của Tổ chức Nông Lương LHQ (FAO) về chủ đề an ninh lương thực. Tình hình này có thể sẽ làm phát sinh mối đe dọa quan trọng cho hòa bình và an ninh thế giới.


Theo Tổng thư ký FAO, ông Jacques Diouf, thảm trạng này là do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế và việc giá lương thực tăng cao. Báo cáo của FAO nêu rõ: không phải là do việc mất mùa trên quy mô toàn cầu, mà chính là cuộc khủng hoảng kinh tế kéo thu nhập đi xuống và làm nạn thất nghiệp tăng lên khiến cho ngày càng có nhiều người bị đói hơn. Nhiều quốc gia cũng không còn đủ khả năng đối phó với sự trồi sụt của giá cả thực phẩm, đồng thời cũng làm cho các biện pháp thường được sử dụng như giảm hối suất không còn hiệu quả.

Giá cả leo thang của các loại thực phẩm chính như gạo đã gây ra các cuộc biểu tình trong các quốc gia đang phát triển hồi năm ngoái. Tình trạng đói kém đã lên cao dù rằng mức thu hoạch vụ mùa 2009 đang thuận lợi và giá thực phẩm có giảm bớt phần nào sau khi đã lên đến cao điểm hồi giữa năm 2008. Tuy nhiên, giá trung bình vào cuối năm 2008 vẫn cao hơn giá của năm 2006 đến 24%, theo bản báo cáo của FAO.

Tại một hội nghị ở Bangkok, Thái Lan, cuối tháng 3/2009, ông Jacques Diouf đã phản bác lập luận cho rằng tình hình lương thực thế giới đã được cải thiện nhờ vào việc giá ngũ cốc đã giảm đi. Theo ông, giá cả lương thực trên thế giới vẫn còn cao. Mặt khác, một số công trình nghiên cứu của FAO đã cho thấy, dù giá ngũ cốc có giảm đi trên thị trường quốc tế, nhưng mức giảm đã không được đưa vào giá bán lại cho người tiêu thụ, nhất là tại các nước đang phát triển.




Nguy cơ những người nghèo bị thiếu ăn, theo ông Jacques Diouf, còn gia tăng với tình trạng các kho dự trữ lương thực trên thế giới đã rơi xuống mức thấp nhất từ 30 năm nay, trong lúc việc sản xuất nông nghiệp ngày càng bị đe dọa bởi hiện tượng biến đổi khí hậu. Ông Diouf kết luận: "Khủng hoảng lương thực không những vẫn còn đó, mà lại còn bị khủng hoảng kinh tế tài chính làm cho gay gắt thêm".

Bản báo cáo dự đoán thành phần nghèo khổ ở vùng ngoại ô sẽ bị ảnh hưởng nặng nhất vì đầu tư nước ngoài suy giảm và mức xuất khẩu đi xuống, hàng triệu người sẽ rời bỏ thành thị để trở về nông thôn và do đó tạo thêm áp lực trong các cộng đồng nông thôn cũng như tài nguyên nơi đây.

Theo FAO, gần như toàn bộ số người thiếu ăn hiện nay nằm tại các nước đang phát triển. 642 triệu người ở châu Á - Thái Bình Dương, 265 triệu tại châu Phi Nam Sahara (chiếm khoảng 32% dân số vùng này), 53 triệu dân tại Mỹ Latinh và vùng vịnh Caribê, 42 triệu tại Cận Đông và Bắc Phi và 15 triệu tại các nước phát triển. Số lượng người thiếu ăn năm 1995-1997 là 825 triệu, 873 triệu vào năm 2004-2006, đến năm 2008, đạt đến 915 triệu người.

Năm 2009, căn cứ theo số liệu của Trung tâm Nghiên cứu kinh tế của Bộ Nông nghiệp Mỹ, FAO dự kiến số lượng người đói sẽ tăng thêm 11%. Theo Tổng giám đốc FAO, thế giới cần một trật tự lương thực mới và hy vọng một cuộc họp thượng đỉnh về lương thực sẽ được tổ chức vào tháng 11 tới. Báo cáo mang tính cảnh báo của FAO được đưa ra 3 tuần trước Hội nghị Thượng đỉnh G8, nhóm 8 nước công nghiệp phát triển nhất thế giới, sẽ họp tại L'Aquila, Italia, từ ngày 8 đến 10/7/2009.

Theo bà Josette Sheeran, Giám đốc Chương trình Lương thực thế giới của LHQ (PAM), một thế giới đói khát là một thế giới nguy hiểm. Trước kỷ lục đáng buồn về số người đói trên thế giới mới được công bố, bà Sheeran nhấn mạnh: "Nuôi sống tất cả mọi người cần phải trở thành một nguyên tắc được ưu tiên".

Tổ chức Phi chính phủ hành động chống nạn đói (ACF) đã lên án sự thiếu thiện chí của cộng đồng quốc tế qua cuộc họp thượng đỉnh của FAO năm ngoái (4 và 5/6/2008). Ông Francois Danel, Tổng giám đốc ACF, cho biết: "Giờ đây chúng ta cần các biện pháp tài chính bổ sung, cần phải dừng các cuộc hội nghị thượng đỉnh lại, dừng tranh luận lại, cần phải đặt tiền lên bàn".

"Giống như đối với vấn đề AIDS, cần phải giải quyết một cách nghiêm túc bằng việc đưa ra các khoản tiền bổ sung, tạo ra các tổ chức như Quỹ quốc tế chống AIDS. Hãy làm y như vậy với nạn đói và nạn thiếu ăn. Hãy đặt tiền lên bàn và tổ chức sử dụng nó. Các tổ chức phi chính phủ biết rõ cần phải làm gì để giải quyết đại nạn này" - ông Francois Danel nhấn mạnh.

Giới phân tích cho rằng, để bảo đảm an toàn lương thực, các nước cần phải gia tăng mức đầu tư vào nông nghiệp, vốn có nguy cơ giảm sụt do khủng hoảng tài chính hiện nay. Chủ tịch Quỹ quốc tế vì phát triển nông nghiệp (FIDA) thuộc LHQ, Kanayo Nwanze, tuyên bố rằng cần phải tăng gấp đôi sản lượng lương thực thế giới từ nay đến năm 2050 để có thể nuôi một số dân sẽ lên đến 9 tỉ người.

Ông Nwanze cũng nhấn mạnh: "Chúng tôi chờ đợi ở các nước G8 tại hội nghị tháng 7 tới và các quốc gia đang phát triển một kế hoạch hành động cụ thể chứ không phải là lời nói suông để có thể đảo ngược tình thế vì nông nghiệp là chìa khóa của tăng trưởng kinh tế ở các nước đang phát triển và an ninh lương thực là chìa khóa của an ninh thế giới"